Spis z natury w salonie, czyli remanent, to proces, który muszą przeprowadzić salony kosmetyczne, fryzjerskie, tatuażu oraz działalności mobilne. Polega on na policzeniu posiadanych przez firmę materiałów podstawowych (do wykonania usług) i towarów handlowych (do sprzedaży np. kosmetyków). Remanent obejmuje tylko te towary i materiały, które fizycznie znajdują się w firmie na dzień 31 grudnia.
Podatnicy opodatkowani na zasadach ogólnych lub podatkiem liniowym mają obowiązek sporządzenia spisu z natury na koniec roku podatkowego.
Jeżeli prowadzisz spółkę z o.o., nie dotyczy Cię obowiązek sporządzania spisu z natury, ponieważ spółki z o.o. są z tego zwolnione.
Kiedy wykonać inwentaryzację w salonie?
Przedsiębiorca musi przeprowadzić spis z natury w następujących przypadkach:
- na dzień 1 stycznia,
- na koniec każdego roku podatkowego,
- na dzień otwarcia firmy w ciągu roku podatkowego,
- gdy utraci prawo do formy opodatkowania ryczałtem,
- w spółce cywilnej – gdy dochodzi do zmiany wspólnika lub zmiany proporcji udziałów,
- w razie likwidacji działalności gospodarczej.
Do Urzędu Skarbowego należy zgłaszać spis z natury na dzień 1 stycznia, na koniec roku podatkowego oraz na dzień rozpoczęcia prowadzenia działalności.
Czy musisz sporządzić dwa remanenty – jeden na koniec roku, a drugi na dzień 1 stycznia? Wystarczy, że sporządzisz remanent na koniec poprzedniego roku podatkowego, czyli na 31 grudnia. Wówczas księgę przychodów i rozchodów rozpoczynasz spisem z 31 grudnia poprzedniego roku podatkowego.
W praktyce przyjęło się, że spis z natury na koniec roku może zostać wykonany wcześniej niż 31 grudnia. Musisz jednak wziąć pod uwagę, że wykonując remanent np. 25 grudnia, przez 6 dni do końca roku może nastąpić zmiana stanów posiadanych środków, np. po dokonaniu sprzedaży czy wykorzystaniu jakiegoś produktu do wykonania usługi. Wówczas należy takie zmiany uwzględnić w spisie, aktualizując go do wskazań bieżących.
Jeżeli planujesz urlop od 24 grudnia i do 31 grudnia Twój salon będzie nieczynny, możesz spokojnie sporządzić spis z natury w salonie nawet 23 grudnia.
Dlaczego wykonuje się spis z natury na koniec roku?
Spis z natury w salonie ma na celu określenie rzeczywistego dochodu, jaki osiągnąłeś w danym roku. Dzięki temu można sprawdzić, czy zapłacisz mniejszy czy większy podatek dochodowy, ponieważ wartość spisu z natury wpływa na rzeczywisty dochód.
Jak wartość remanentu wpływa na podatek dochodowy?
- Wartość remanentu na 31 grudnia 2024 roku jest większa od wartości remanentu na 1 stycznia 2024 roku – Gdy wartość remanentu na koniec roku jest wyższa od wartości spisu z natury z początku roku (czyli spisu z natury z zeszłego roku lub np. od spisu na dzień rozpoczęcia działalności, jeżeli ten był poprzednim spisem), koszty uzyskania przychodu zmniejszają się o tę różnicę. Mniejsze koszty uzyskania przychodu oznaczają wyższy podatek do zapłacenia za zeszły rok. Dlatego warto, aby wartość spisu na dzień 31 grudnia 2024 roku była niższa niż wartość ostatniego spisu.
- Wartość remanentu na 31 grudnia 2024 roku jest mniejsza od wartości remanentu na 1 stycznia 2024 roku (lub ostatniego spisu, np. na dzień rozpoczęcia działalności) – W takim przypadku koszty uzyskania przychodu wzrosną o różnicę pomiędzy wartością spisu na koniec roku a wartością spisu na początek roku (lub tego ostatniego spisu). Wyższe koszty zmniejszą podatek dochodowy do zapłacenia za rok ubiegły.
Głównym celem dokonania spisu z natury w salonie jest ustalenie faktycznego dochodu. Różnica remanentowa (w wartościach porównywanych spisów) jest również uwzględniana przy ustaleniu podstawy wyliczenia składki zdrowotnej w przypadku opodatkowania na zasadach ogólnych lub podatkiem liniowym.
Jak przeprowadzić spis z natury?
Spis z natury w salonie wymaga przede wszystkim przygotowania odpowiednich formularzy do uzupełnienia.
Spis z natury powinien odzwierciedlać faktyczne stany posiadania. Należy przeliczyć produkty, które faktycznie znajdują się na stanie na dzień robienia spisu (i na 31 grudnia).
Co podlega pod spis z natury w salonach?
Spisem powinny być objęte wszystkie produkty i kosmetyki, które używasz do wykonania usług (i które wrzuciłeś w koszty prowadzenia działalności), towary handlowe, materiały (surowce) podstawowe i pomocnicze, półwyroby, produkcja w toku, wyroby gotowe, braki i odpady.
Spis z natury w salonie powinien obejmować:
- Nowe kosmetyki przeznaczone do sprzedaży dla klientów:
- Produkty do włosów, szczotki, kremy, szampony do rzęs, oliwki do dłoni – wszystko to, co masz do odsprzedaży dla klientów.
- Nowe, zamknięte kosmetyki i produkty, które użyjesz do wykonania usługi.
- Otwarte, częściowo zużyte kosmetyki i produkty, które używasz do wykonania usługi:
- Takie produkty i kosmetyki wpisujemy do spisu jako całe niezużyte, po cenie zakupu (nie liczymy zużycia i wartości produktu według zużycia).
Przykłady produktów w różnych typach salonów:
Salon fryzjerski: Farby, szampony, odżywki, woski, gumy, maski do włosów, kosmetyki do koloryzacji, dekoloryzacji, stylizacji, ondulacji, prostowania.
Salon kosmetyczny: Maski na twarz, kremy, serum, preparaty oczyszczające i złuszczające, toniki, peelingi, kosmetyki kolorowe (pudry, róże, podkłady, bronzery, cienie, eyelinery, pomadki, błyszczyki, konturówki), kosmetyki do pielęgnacji dłoni i paznokci (lakiery, utwardzacze, odżywki, oliwki, kremy, maski, ozdoby, pigmenty, kleje, produkty i ozdoby do stylizacji paznokci, kępki rzęs, szampony do rzęs), produkty do wykonania usług (laminacja, pilniki jednorazowe, zmywacze, bazy).
- Środki do dezynfekcji i utrzymania standardów higieniczno-sanitarnych, jeśli są niezbędne do wykonania usługi.
- Igły i kartridże: W przypadku usług makijażu permanentnego, tatuażu, piercingu, kosmetologii estetycznej, kosmetyki.
- Inne materiały pomocnicze, niezbędne do wykonania usługi, które są zużywane w związku z wykonaniem danej usługi.
- Odpady: Kosmetyki, które uległy zniszczeniu lub straciły ważność.
Co nie podlega spisowi z natury:
- Narzędzia wielokrotnego użytku
- Pojemniki na odpady medyczne
- Środki trwałe
- Sprzęty
Nieotwarte i częściowo zużyte kosmetyki:
Większość kosmetyków jest otwierana podczas świadczenia usług, a następnie wykorzystywana przez różny okres, od kilku dni do kilku miesięcy, w zależności od zapotrzebowania i terminu przydatności. Na dzień 31 grudnia mogą być zarówno nieotwarte, jak i częściowo zużyte kosmetyki.
- Nieotwarte kosmetyki: Powinny być wykazane w spisie w takiej ilości, jaka rzeczywiście została stwierdzona na stanie, tj. pełne, nierozpoczęte opakowania.
- Częściowo zużyte kosmetyki: Pomimo otwarcia i częściowego wykorzystania, powinny być ujęte jako pełne opakowania (sztuki). Błędne jest spisywanie kosmetyków według procentowego oszacowania ich zawartości na ostatni dzień roku podatkowego.
Z interpretacji indywidualnych (np. Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 26 października 2012 r., ITPB1/415-870/12/HD, czy Izby Skarbowej w Łodzi z 3 czerwca 2014 r., IPTPB1/415-147/14-4/KSU) wynika, że materiały zużywane w toku świadczenia usług fryzjerskich i kosmetycznych podlegają ujęciu w spisie w całości, bez względu na to, czy opakowanie kosmetyku jest pełne czy częściowo zużyte.
Wycena kosmetyków według ceny zakupu:
Kosmetyki należy wycenić według ceny zakupu, czyli ceny, jaką nabywca płaci za zakupione składniki majątku.
- Dla podatników VAT: Cena netto, pomniejszona o VAT, jeśli podlega on odliczeniu.
- Dla podatników zwolnionych z VAT: Cena brutto.
Ceny powinny być zgodne z posiadanymi dowodami zakupu materiałów. Można także wycenić na podstawie cen nabycia, uwzględniając koszty uboczne związane z zakupem, poniesione do chwili złożenia materiałów w magazynie. Wycena może być dokonana na podstawie cen rynkowych tylko wtedy, gdy w dniu sporządzenia spisu ceny rynkowe są niższe od cen zakupu lub nabycia.
PRZYKŁAD
Właściciel salonu fryzjerskiego zakupił szampon w litrowym opakowaniu za kwotę 100 zł. W dniu 31 grudnia szampon opróżniony był w połowie. Na koniec roku przedsiębiorca powinien ująć całą wartość w remanencie (100 zł). Jeżeli podczas inwentaryzacji w salonie dokonałby procentowego oszacowania zawartości opakowania, to popełniłby błąd.
Co powinien zawierać spis z natury?
Spis z natury powinien zawierać co najmniej następujące dane:
- imię i nazwisko właściciela firmy (nazwę firmy),
- datę sporządzenia spisu, datę zakończenia spisu
- numer kolejny pozycji arkusza spisu z natury,
- szczegółowe określenie towaru i innych składników – nazwę przedmiotu spisywanego
- jednostkę miary,
- ilość stwierdzoną w czasie spisu,
- cenę w złotych i groszach za jednostkę miary,
- wartość wynikającą z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę jednostkową,
- łączną wartość spisu z natury,
- klauzulę „Spis zakończono na pozycji…”,
- podpisy osób sporządzających spis oraz podpis właściciela (wspólników).
Jak sporządzić spis z natury?
Najczęściej spis z natury jest sporządzany na osobnym formularzu. Zarówno ryczałtowcy, jak i podatnicy rozliczający się na zasadach ogólnych, wpisują sporządzony spis odpowiednio do ewidencji przychodów bądź podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Spis można sporządzić według poszczególnych rodzajów jego składników lub jako jedną pozycję (sumę). Najczęściej używa się do tego osobnych formularzy, które można kupić w sklepach z drukami akcydensowymi czy artykułami papierniczymi. Można także sporządzić spis w zwykłym zeszycie czy na kartce papieru. Ważne, aby formularz zawierał wszystkie dane wymagane przepisami prawa.
Różne konsekwencje
Wartość sporządzonego spisu u ryczałtowców nie wpływa na wysokość przychodu do opodatkowania. Innymi słowy, kwota spisu nie jest brana pod uwagę przy obliczaniu przychodu z prowadzonego salonu.
Podatnicy rozliczający się na zasadach ogólnych obliczają dochód z działalności za rok podatkowy jako różnicę pomiędzy przychodem a kosztami uzyskania, powiększoną bądź pomniejszoną o różnice remanentowe. Obowiązek ten wynika z art. 24 ustawy o PIT. Brak remanentu bądź jego sporządzenie w sposób nierzetelny skutkuje błędnym ustaleniem dochodu za rok podatkowy.
Za wadliwą i prowadzoną niezgodnie z przepisami prawa uznawana jest księga, do której nie jest wpisany spis z natury. Błędnie sporządzony spis może powodować, że księga zostanie uznana za nierzetelną, a obliczony dochód za niezgodny z jego rzeczywistą wysokością.
